Menu

Open data: de grondstof van slimme gemeenten

Steden en gemeenten staan voor grote uitdagingen. Het bevolkingsaantal in steden neemt toe, onze maatschappij wordt diverser en het klimaat, onze mobiliteit, zorg en veiligheid staan onder druk. De oplossing: een goed georganiseerde datahuishouding.

02-10-2019 -

Onder de vlag van smart cities gaan steden en gemeenten, groot én klein, op zoek naar innovatieve oplossingen voor de uitdagingen waar ze voor staan. Technologie is daarbij cruciaal, maar een slimme stad is meer dan alleen IT. Sterk leiderschap vertrekkende vanuit een heldere toekomstvisie, de lokale identiteit en de behoeften van de burger: dát is de basis voor een slimme stad.

Het capteren, ontsluiten, verwerken en ter beschikking stellen van data speelt een belangrijke rol. Een doordachte datahuishouding is cruciaal voor een efficiënte dienstverlening. Door data van verschillende beleidsdomeinen te integreren en te analyseren komen slimme oplossingen tot stand. Bovendien helpen data-analyses beleidskeuzes en managementbeslissingen vorm te geven. In de context van een lokaal bestuur kunnen die data bijvoorbeeld helpen bij de opmaak van de omgevingsanalyse, of om beleidsbeslissingen te motiveren of bij te sturen en uitdagingen die er zijn te definiëren.

Efficiëntiewinst in afvalophaling

Het datagedreven sturen wint aan belangstelling. Data zijn ondersteunend voor beleidsvorming en vergemakkelijken het proces. ‘Datagedreven is echter niet hetzelfde als ‘datagestuurd’. Beleid zal immers nooit enkel door data-analyse tot stand komen, maar het is wel een belangrijk hulpmiddel.

De technieken om data te analyseren en te gebruiken zijn toegenomen en dat biedt heel wat kansen voor lokale besturen. De resultaten van datagedreven sturen gaan van efficiëntiewinst in de afvalophaling door het analyseren van sensoren in openbare afvalkorven of de ophaalwagens, tot een gebruiksvriendelijkere gemeentelijke website door betere inzichten in de behoeften van gebruikers, tot het invoeren van verkeersvrije straten na passantentellingen en luchtkwaliteitsmetingen.

Een lokaal bestuur beschikt over heel veel data, al dan niet digitaal. Deze informatie is niet alleen interessant voor het lokaal bestuur, maar ook nuttig voor andere partijen. Open data kunnen een stimulans zijn voor innovatie in de gemeente.

Hackathons voor burgers

Steeds meer steden en gemeenten stellen bepaalde data ter beschikking zodat bedrijven, start-ups, studenten… ermee aan de slag kunnen en eventueel tools ontwikkelen die ook voor het lokaal bestuur – en belangrijker nog: de burgers – een meerwaarde kunnen zijn. Steden organiseren daarom soms hackathons waarbij ze datasets voorleggen aan groepjes studenten of vrijwilligers, die met die data aan de slag gaan. Een hackathon kan ook vertrekken vanuit een bepaalde uitdaging of probleemstelling, waarvoor de verschillende teams de opdracht krijgen om een oplossing uit te dokteren. Hierdoor geeft u niet alleen de kans aan jongeren in de gemeente om mee te participeren aan het beleid, de creativiteit wordt gestimuleerd, het draagvlak wordt vergroot en als lokaal bestuur kunt u er bovendien een toffe, innovatieve oplossing aan overhouden. Een win-winsituatie!

Het inventariseren en openstellen van (stads)data levert bovendien nuttige informatie voor de bewoners. Zij vinden vaak de weg niet naar de verschillende online databanken. Een lokaal bestuur kan die data overzichtelijk en begrijpbaar maken voor de burger.

Het is dus belangrijk om de beschikbare data te inventariseren, datasets te benoemen, te standaardiseren en op orde te brengen. Een goed georganiseerde datahuishouding is van essentieel belang in dit digitale tijdperk. Een (open)databeleid, met oog voor informatieveiligheid en privacy, is een belangrijke eerste stap.

Auteurs: Nils Walravens, Mathias Van Compernolle, Pieter Colpaert en Nathalie Dumarey

Meer informatie? Check onze publicatie: Open data, opportuniteiten en uitdagingen voor lokale besturen

Ook interessant

Bestuur & organisatie

De digitale omgevingsvergunning

Peter Cabus
Michiel Boodts
Paul Van Lindt
Michael Smekens

Bestel uw printeditie

Bestuur & organisatie

Strategische coördinatie

Gwenny Cooman
Kurt Parmentier
Karin De Craecker

Bestel uw printeditie

Bestuur & organisatie

Tucht en preventieve schorsing in Vlaamse lokale besturen - Handleiding

Maureen Landtsheere

Bestel uw printeditie

Bestuur & organisatie

Leidraad voor het bestuur van een SHM

Björn Mallants

Bestel uw printeditie

Overheidsopdrachten

09 Dec

Opleiding: Mogelijkheden tot wijzigingen in overheidsopdrachten

Locatie: Uitgeverij Politeia, Keizerslaan 34, 1000 Brussel

Prijs: € 145

Schrijf u in